Yapay zekanın etkilediği mesleklerde erkek istihdamı kadınlara göre daha hızlı büyüdü

ABD merkezli Pew Research Center tarafından yürütülen araştırma, yapay zekanın daha yoğun etkilediği mesleklerde erkek istihdamının kadın istihdamına göre daha hızlı yükseldiğini gösterdi. Pew Research Center'ın ABD Çalışma Bakanlığı bünyesindeki Mesleki Bilgi Ağı ile Nüfus Araştırması (CPS) verilerini incelediği çalışmada, üretken yapay zekanın yaygın kullanımından önceki 2017-2019 dönemi, Ocak 2023-Haziran 2026 dönemiyle karşılaştırıldı.

Kovid-19 salgınının istihdama yansımalarının çalışmanın bulgularını etkilemesini önlemek için 2020-2022 yılları değerlendirmeye dahil edilmedi. Çalışmada, yapay zekanın meslekler kapsamındaki görevlere ne kadar katkı sunabildiğini ya da bu görevleri ne ölçüde üstlenebildiğini belirleyen bir puanlama yönteminden yararlanıldı.

Bu doğrultuda 480 mesleğe, yapay zekaya maruz kalma derecelerine bağlı olarak sıfır ile 3,5 arasında puan verildi. Analiz, bir mesleğin yapay zekaya maruz kalma puanının her bir puan yükselmesiyle erkek istihdamının yüzde 6,3 arttığını, kadın istihdamındaki değişimin ise yüzde 0,2 düzeyinde kaldığını ortaya koydu. Yapay zekanın en çok etkilediği mesleklerde erkek istihdamındaki yükseliş, en az etkilediği mesleklerdeki yükselişten yaklaşık yüzde 24 daha fazla oldu.

Kadın istihdamındaki artış ise yapay zekaya maruz kalma derecesi bakımından önemli ölçüde benzer bir görünüm sergiledi. Çalışmada ayrıca, yapay zekanın en az etkilediği mesleklerde kadın istihdamındaki yükselişin erkek istihdamındaki yükselişi aştığı belirlendi. Yapay zekaya daha yoğun maruz kalan mesleklerde istihdamın gerilemek yerine arttığının altı çizilen araştırmada, buna karşın yapay zekaya maruz kalma derecesiyle istihdamdaki yükseliş arasında doğrudan neden-sonuç bağlantısı kurulamayacağı vurgulandı.

Araştırmada, 2017-2019 ve 2023-2026 dönemlerinin karşılaştırıldığı analizde elde edilen bulgularda, söz konusu süreçte istihdam üzerinde etkili olabilecek başka ekonomik ve toplumsal değişimlerin de payı bulunabileceği ifade edildi. Yapay zekanın iş gücü piyasasına uzun vadede nasıl yansıyacağının henüz kesin biçimde saptanamadığı belirtilen çalışmada, bu teknolojinin kimi işlerde verimlilik artışı sağlarken kimi görevlerin otomatik hale getirilmesine olanak tanıdığı vurgulandı.